Roditeljska strana

<body topmargin=0 leftmargin=0 marginheight=0 marginwidth=0> <table cellpadding=0 cellspacing=0 border=0 height="100%"><tr> <td valign="top" width=200 BGCOLOR="#FF33FF" TEXT="#080000"> <bR> <div> <IMG SRC="1e0a4a60.png" border=0 width="164" height="166" ALIGN="BOTTOM" HSPACE="0" VSPACE="0"></div> <bR> <div> <A HREF="id25.htm" TARGET="_top" TITLE="Saljiva strana"><U><B><IMG BORDER="0" SRC="Symb075c00b70118ffccff00.png" HEIGHT="19" WIDTH="24" ALIGN="bottom" HSPACE="0" VSPACE="0">Saljiva strana</B></U></A></div> <div> <A HREF="id26.htm" TARGET="_top" TITLE="Djecija prava"><U><B><IMG BORDER="0" SRC="Symb075c00b70118ffccff00.png" HEIGHT="19" WIDTH="24" ALIGN="bottom" HSPACE="0" VSPACE="0">Djecija prava</B></U></A></div> <div> <A HREF="id27.htm" TARGET="_top" TITLE="TEEN kutak"><U><B><IMG BORDER="0" SRC="Symb075c00b70118ffccff00.png" HEIGHT="19" WIDTH="24" ALIGN="bottom" HSPACE="0" VSPACE="0">TEEN kutak</B></U></A></div> <div> <B><IMG BORDER="0" SRC="Symb075c00b70118ffccff00.png" HEIGHT="19" WIDTH="24" ALIGN="bottom" HSPACE="0" VSPACE="0">Roditeljska strana</B></div> </td> <td valign="top" BGCOLOR="#FFCCFF" TEXT="#080000"> <div> <FONT SIZE="5" COLOR="#000000" FACE="Yu Helvetica" ><B>OS"Vasa Cubrilovic" Gradiska</B></FONT> <FONT SIZE="1" COLOR="#3366FF" FACE="Arial" > </FONT>   |     <FONT SIZE="1" COLOR="#CC0000" FACE="Arial" ><A HREF="index.htm" TARGET="_top" TITLE="OSVasa Cubrilovic Gradiska"><U>home</U></A></FONT></div> <bR> <div> Roditeljska strana</div> <div> <B>Dragi  roditelji,</B></div> <bR> <bR> <div> Medu mnogim problemima sa kojima se nasi mladi danas suocavaju, sigurno je jedan od najvecih - <FONT SIZE="4" COLOR="#FF33FF" FACE="Yu Helvetica" ><B>problem bolesti ovisnosti</B></FONT><B>. </B>Zato bismo zelili  da vas uputimo na neke sadrzaje koji su po nasem misljenju bitni za pravilno odrastanje vase djece. U  ovom prilogu zelimo da se vi upoznate sa aktuelnim problemom u nasoj zemlji, a to je sve ucestalija upotreba droga u tinejdzerskom dobu. Nadamo se da ce vam  tekst na koji vas upucujemo biti od pomoci i koristi<FONT SIZE="4" COLOR="#FF0000" FACE="Yu Helvetica" ><B>    </B></FONT></div> <bR> <div> <B> </B></div> <div> <B>            </B><FONT SIZE="5" COLOR="#0000FF" FACE="Yu Times" ><B>UPOZNAJMO ZLO DA BISMO GA POBIJEDILI </B></FONT></div> <bR> <bR> <div>                                         </div> <bR> <DIV ALIGN="LEFT"></DIV> <div> PSIHOAKTIVNE SUPSTANCE</div> <bR> <bR> <div> Terminoloka odredenja pojmova</div> <bR> <div> <B><U>DROGA</U></B>- Svaka supstanca koja unesena u organizam moze da modifikuje jednu ili vise funkcija(Svjetska zdravstvena organizacija,1969) </div> <div> Prirodno ili sinteticko sredstvo koje djeluje na nervni sistem i dovodi do psiholoskih promjena. Dugotrajnim uzimanjnem izazivaju bolesti zavisnosti. Neka sredstva su u slobodnoj prodaji, poput alkohola, duvana i pojedinuih lijekova. (Pedagoski leksikon).</div> <bR> <div> <B><U>PSIHOAKTIVNE SUPSTANCE</U></B>- Supstance koje mijenjaju raspolozenje , misljenje ili ponasanje. (Bukelic,1994)</div> <div> Supstance ili smjese supstanci koje djeluju na nervni sistem i izazivaju promjene u ponasanju.(Bukelic 1988)</div> <bR> <div> <B><U>NARKOMANIJA</U></B>-U uzem smislu obuhvata samo neke”jake”droge (opijum , heroin, kokain , LSD i dr.) i neke “lake”(marihuana , hasIs),a u sirem smislu oznacava i neke sociabilne droge kao sto su u evropskoj civilizaciji alkohol, duvan , kafa I sl. Pedagoska enciklopedija)</div> <bR> <div> <B><U>PSIHICKA ZAVISNOST (HABITUACIJA)</U></B>-Razvija se kod upotrebe svih vrsta droga.Droga postaje sastavni dio mehanizma emocionalne i socijalne adaptacije.</div> <div> Kod sindroma psihicke zavisnosti postoji opsesivna sklonost ka uzimanju droga. (Bukelic, 1988)</div> <bR> <div> <B><U>FIZICKA ZAVISNOST</U></B> (ADIKCIJA)-Ne razvija se kod zloupotrebe svih droga.To je specijalni stadijum adaptacije na drogu kad ona postaje sastavni dio metabolizma celija i podrazumijeva i psiholosku zavisnost.(Bukelic, 1988)</div> <bR> <div>      <B><U>NARKOMAN</U></B> - Osoba sa znacima zavisnosti od droga.</div> <bR> <div>      <B><U>KORISNIK</U></B> - Lice koje koristi jednu ili vise psihoaktivnih supstanci, bez obzira da li je nastupilo stanje zavisnosti.</div> <bR> <div>      <B><U>PROBATOR </U></B>- Lice koje dozivljava prva iskustva sa psihoaktivnim supstancama.</div> <bR> <div>      <B><U>ZLOUPOTREBA PSIHOAKTIVNIH SUPSTANCI</U></B> - Socio-kulturno neprihvaceno koriscenje psihoaktivnih supstanci koje moze izazvati stetne ili nepredvidive posljedice po drustvo.</div> <bR> <div>      <B> </B><B><U>APSTINENCIJALNI SINDROM</U></B> - Mnostvo psihickih i fizickih promjena koje nastaju kao znak prestanka dejstva droge kod adikta.</div> <bR> <div> <B><U>TOLERANCIJA</U></B>(Bezbijednost, 263) </div> <bR> <div> <B>PREVENCIJA</B> - Predupre|ivanje, sprjecavanje, preduhitrivanje (Vujaklija)</div> <bR> <div> <I><B><U>NAJCESCE KLASIFIKACIJE PSIHOAKTIVNIH SUPSTANCI</U></B></I></div> <bR> <div>      M. Antonijevic predlaze podjelu prema tezini zavisnosti od droge i posljedicama do kojih usljed zloupotrebe moze doci:</div> <div> 1.LAKE DROGE                    2.TESKE DROGE</div> <div> -tein                              -opijati</div> <div> -kofein                         -kanaboidi</div> <div> -nikotin                         -kokain</div> <div> -etri                              -alkohol</div> <div> -medikamenti</div> <bR> <div> Bukelic droge dijeli na:</div> <bR> <div> PSIHODELIKE (izazivaju povisenu svesnost)</div> <div> -droge indol sastava (LSD,DMT…)</div> <div> -droge andrenalinskog sastava (pejotl, khat, amfetamini)</div> <div> -tetrahidrokanabioli (THC)</div> <bR> <div> DELIRIJANTE</div> <bR> <div> Novije podjele nedozvoljenih droga (Encarta, 1996;Petrovic, 1993):</div> <bR> <div> OPIJATI (heroin, morfin, metadon)</div> <div> DEPRESORI (barbiturati) </div> <div> STIMULANSI (amfetamini, kokain)</div> <div> HALUCINOGENI (LSD, PCP, MDMA)</div> <div> KANABOIDI ( marihuana, hasis )</div> <div> INHALANTI ( aceton, lepkovi, benzin…)</div> <div>      </div> <div> Ova podjela je najpodesnija za prakticnu upotrebu jer se posljednih godina najcesce koristi u strucnoj literaturi.</div> <bR> <div> <B><U>OPIJATI</U></B></div> <bR> <div>           Ovu grupu cine droge dobijene preradom opijuma. <B>Opijum</B> je sasuseni mlijecni sok koji luci zarezana kora caure bijelog maka. Vijekovima je koriscen kao sredstvo za ublazavanje bolova i uzivanje ( jos su ga Sumeri nazvali “biljka srece” ). U 19. vijeku iz opijuma su izdvojeni alkaoidi morfin i kodein koji su u medicini korisceni analgetici I sredstva protiv kaslja.</div> <bR> <div>      <B>Morfin</B> je glavni sastojak opijuma I predstavlja najefikasnije sredstvo za ublazavanje bolova. Na ilegalnom trzistu moze se naci u obliku tableta, kristala, ili tecnosti za injekciono ubrizgavanje. Zbog svojstva da lako stvara toleranciju i jaku adikciju medicinska upotreba je pod strogom kontrolom. </div> <div>      </div> <div> <B>     Heroin</B> je preparat sintetizovan iz morfina (1883) da bi ga zamjenio kao bezopasna varijanta analgetika I lijeka protiv kaslja. Medutim, ubrzo je ustanovljeno da stvara jaku zavisnost i povucen je iz upotrebe. Zbog svojih svojstava, posljedica koje izaziva kao I rasprostranjenosti, heroin spada u najteze droge i predstavlja veliku opasnost za drustvo.</div> <bR> <div>      <B>Metadon  </B>je sinteticki opijat koji se koristi u terapiji opijatskih zavisnika da bi sprijecio pojavu drasticnih apstinencijalnih sindroma.</div> <div>      Opijati su svrstani u grupu najopasnijih psihoaktivnih supstanci.</div> <div> Ove droge veoma lako izazivaju jaku zavisnost, a adikt je najcesce prinuden da se oda kriminalu da bi dosao do novca za drogu.</div> <bR> <div> <B><U>SEDATIVI</U></B></div> <bR> <div> <B>     </B>Najvazniji predstavnici ove grupe su barbiturati. U medicinsku upotrebu su usli pocetkom vijeka kao sredstva za smirenje i uspavljivanje. Danas je u upotrebi veliki broj lijekova iz ove grupe koji se mogu zloupotrijebiti.</div> <div>      U slucaju zloupotrebe, tolerancija i adikcija se javljaju veoma brzo. Izuzetno je opasna upotreba u kombinaciji sa alkoholom. Prilikom upotrebe veoma lako moze doci do predoziranja i trovanja. Pokusaj apstinencije kod adikta izaziva drastican i specifican apstinencijalni sindrom (prividno poboljsanje, a pri tom sve jace i teze simptome koji najveci intenzitet dostizu tek nakon sedam do osam dana; potom moze doci do epilepticnih napada, a ponekad i do delirijum tremensa).</div> <bR> <div> <B><U>STIMULANSI</U></B></div> <bR> <div> <B>     </B><FONT SIZE="4" COLOR="#000000" FACE="Yu Helvetica" >Najrasprostanjeniji stimulansi na svjetu su nikotin i kofein. Umjerena upotreba ovih sredstava prozrokuje blazi oblik intoksinace. Postoje i jaci stimulansi cija je upotreba nezakonita a dejstvo vrlo opasno. U ovu grupu spadaju kokain i anfetaminske droge. </FONT></div> <div>       <B>Kokain </B>je najcesci stimulans prirodnog porjekla. Dobija se preradom lisca koke, biljke koja uspijeva u Juznoj Americi. Cisti kokain je prvi put izolovan 1880 godine i primenjen u medicini kao anesteziono sredstvo prilikom operacija nosa i grla zbog svojstva da suzava krvne sudove. Na ilegalnom trzistu se javlja u obliku bjelog praha, a najcesce se unosi preko sluzokoze nosa (usmrkavanjem).     </div> <div> Djeluje kao veoma jak stimulans i stvara zavisnost. </div> <bR> <div>      <B>Amfetamini </B>su u medicinsku upotrebu uvedeni 30 godina kao ljekovi protiv prehlade, povisene temperature, pa i kao sredstva za mrsavljenje. Danas su u upotrebi u terapiji narkolepsije i hiperkinetickog sindrom kod djece. Prilikom zloupotrebe amfetamini podsticu aktivnost organizma do krajnjih granica izdrzljivosti, pritom redukujuci osjecaj gladi i umora. Pokusaji apstinencije stvaraju jake posljedice koje adikta primoravaju da nastavi sa upotrebom sve do kolapsa. </div> <bR> <div> <B><U>HALUCINOGENI</U></B></div> <bR> <div> Medicinska upotreba halucinogena je vrlo rijetka, i svodi se na terapiju bolesnika na samrti, mentalno oboljelih osoba  alkoholicara. Njihovo dejstvo se manifestuje kao deformisano opazanje normalnih pojava praceno halucinacijama. Najvazniji predstavnici ove grupe su LSD, PCP I MDMA  (ecstasy). </div> <bR> <div> <B>LSD </B>je sinteticka droga proizvedena 1938 godine. Izaziva snazne halucinacije, a duza upotreba uzrokuje pojavu teskih posljedica. Tolerancija se javlja brzo ali ne dolazi do adikcije (Bukelic, 1988).</div> <bR> <div> <B>PCP </B>je anestetik I sedativ sa primenom iskljucivo u veterini. Proizvodi se veoma lako pa je poslednjih godina veoma rasprostranjen. Pod dejstvom PCP, korisnik ima osjecaj nesavladivosti I ogromne snage, gubi osjecaj bola, a nisu rjetki simptomi vrlo slicni sizofremiji I paranoji. Krajnji rezultat je najcesce destruktivno I agrsivno ponasanje. Stvar adikciju.<B>  MDMA </B>(ecstasy) je droga u obliku tableta ili pilula, sinteticki stvorena I zamisljena kao sredstvo za smanjenje apetita, ali je veoma brzo uoceno da stvara zavisnost I povucena je iz upotrebe. U poslednje vreme ova droga je veoma popularna medju adolescentima u svetu ali I kod nas. (koristi se kao dodatni stimulans na tzv. RAVE zabavama ). Izaziva hiper senzibilnost I halucinacije. Zbog hemijskog sastava cesto je u literature svrstana u grupu stimulansa. </div> <bR> <div> <B><U>KANABOIDI</U></B></div> <bR> <div> <B>Kanaboidi </B>su psihoaktivne supstance dobijene od biljke Kanabis sativa (indijska konoplja). Psihoaktivna sredstva posjeduje aktivni sastojak lisca I cvjeta ove biljke - tetrahidrokanabiol (THC).</div> <bR> <div> <B>Marihuana </B>je droga koja se dobija susenjem lista I cvjeta indijske konoplje. Koristi se pusenjem labavo smotane cigarete (“joint”). Male doze obicno stvaraju nemir I pojacan osjecaj ugodnosti, a cesto I stanje relaksacije. Cesti simptomi su I promjene senzorne percepcije I jak osjecaj gladi. Jake doze mogu prouzrokovati psihoticne vizije pa I akutno trovanje I toksicne psihoze. Marihuana je najrasprostranjenija ilegalna droga na svijetu.</div> <bR> <div> <B>Hasis je </B>smola koja se odvaja sa cvijetova I plodova kanabisa. Hasis sadrzi sedam puta vise THC nego marihuana. </div> <div> Kanaboidi prouzrokuju stvaranje adikcije, ali je dokazano da redovna upotreba dovodi do psihicke zavisnosti.</div> <bR> <div> <B><U>INHALANTI</U></B></div> <bR> <div> Ovu grupu cine supstance koje obicno ne svrstavamo u droge (lepak, aceton, benzin za upaljace, aerosoli). Narkoticko dejstvo se postize udisanjem isparenja. Najcesce ih upotrebljavaju adolescenti, a mnogi u zemljama treceg svijeta siroko su rasprostranjene medju djecom. Efekti, koji su trenutni, traju do 45 minuta. Dejstvo se manifestuje kroz veselost, rasplozenost, zamagljen vid, otezan govor, poremecaj ravnoteze, a ponekad I halucinacije. Kao posljedica upotrebe vecih doza moze se javiti gubitak svijesti ili cak smrti. Iako ne izazivaju adikciju inhalanti velikom obimu ostecuju mozdano tkivo, srce, jetru I bubrege. Dugotrajna upotreba rezultuje trajnim ostecenima.</div> <bR> <div> <B><U>SOCIJABILNE DROGE</U></B></div> <bR> <div>      Socijabilne droge su psihoaktive supstance cija je proizvodnja, plasman, I upotreba djelimicno ili potpuno dozvoljeno u drustvu. Najrasprostranjenije socijabilne droge u zapadnoj civilizaciji su duvan, alkohol I kafa.</div> <bR> <div>      <I><B>Alkoholna pica </B></I>su u upotrebi vec hiljadama godina. U pocetku alkohol je tretiran kao ljekovito sredstvo I hrana. Aktivni sastojak alkoholnih pica je etil - alkohol (etilen). Alkohol ima direktno toksicko I sedativno dejstvo na organizam vec u okviru dozvoljene drustvene potrosnje, a posebno je stetan za djecu I adolescente.</div> <div> <I><B>     </B></I>Alkoholizam je bolest zavisnosti utvrdjeno je da nastaje kao posljedica kombinacije sirokog spektra fizioloski, psiholoski, socijalnih I genetskih faktora.Bolest se razvija, a zavrsnu fazu karakterise jaka psihofizicka zavisnost I mnostvo zdravstvenih tegoba.</div> <div>        Alkohol snazno ostecuje organizam, a stepen ostecenja direktno zavisi od duzine korisnickog staza, intenziteta upotrebe I individualne otpornosti organizma.Efekti upotrebe su kumulativni I ukljucuju oboljenja digestivnog trakta I centralnog nervnog sistema.Velike stete se javljaju na socijalnom planu, a posebno u porodici alkoholicara.</div> <div>        </div> <div>       <B>Duvan </B>je biljka ciji se osuseni listovi puse u obliku cigareta, cigara ili u lulama.Duvan su u Evropu iz Amerike donijeli spanski moreplovci.</div> <div> Intoksinaciju I psihoaktvne efekte izaziva nikotin ( jedan od mnostva stetnih sastojaka duvana).Do polovine 20.vijeka pusenje duvana je smatrano bezopasnim nacinom da se smanji napetost,ali je klinicki utvrdeno da ono znacajno povecava rizik od pojave mnogih bolesti, slabi organizam, razvija toleranciju I stvara adikciju.Bolesti koje nastaju kao posledica pusenja duvana predstavljaju najcesci uzrok umiranja u svijetu.Posljednih godina dolazi do poostravnja zakonsih propisa koji ogranicavaju upotrebu duvana.</div> <bR> <div> <B>      Kafa </B>je napitak koji se pravi od semena istoimene biljke.Aktivni sastojak kafe je kofein.Kafa djeluje na organizam kao stimulans, smanjuje znake umora I povecava paznju. Manje kolicine kofeina nadrazuju nervni sistem, dok vece iritiraju misice, izazivaju grcenje srcanog misica I snizavaju pritisak. Vece kolicine kafe ( preko 5 solja dnevno ) izazivaju hronicno trovanje - kofeinizam. Dugotrajna upotreba kafe izaziva blagu zavisnost, a aptinencija izaziva blaze nervne I psihicke smetnje.</div> <div>        </div> <div>   </div> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> <bR> </td> </tr></table></body>